Ne kadar biliyoruz? 2
Reklam
Reklam
Şevki Direkli

Şevki Direkli

Mercek

Ne kadar biliyoruz? 2

18 Mayıs 2019 - 09:39

Uzay Bilimi de Uzay gibi sonsuz olmaktadır. Geçmişten günümüze insanlığın hayranlıkla baktığı ve sonu var mı diye merak ettiği uzay, halen gizemli olmakta ve araştırılmaya devam edilmektedir.
Bir önceki yazıda uzay araştırmaları ile kısa bilgilerden bahsetmiştim. Dünyada pek çok uzay araştırma kuruluşu vardır bu yazıda belli başlı uzay kuruluşlarından bahsedeceğim.

NASA (Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi)
Hepimizin duymuş olduğu bir isim. Uzay çalışmaları konusunda dünyanın en ileri gelen örgütlerinden biridir. ABD'ye ait olan bu kuruluş, bazen maddi ve bürokratik sıkıntıların içerisinde olsa da hala yeryüzünün en kalifiye işleri NASA bünyesinde üretiliyor. 
ABD'nin uzay programı çalışmalarından sorumlu olan kurum, 29 Haziran 1958 yılında kurulmuştur. Ayrıca sivil ve askeri roket çalışmaları ve savunma araçları da NASA'nın ilgi kolundadır. Farklı ülkeler ile de çalışan NASA, aynı zamanda bünyesinde farklı ülkelerden bilim adamları çalışmakta olup ve nadiren Türk bilim adamları da bünyelerinde çalışmaktadır.
Ay, mars görevlerinin yanında uzaya birçok başarılı araç gönderen NASA, en popüler görevi ise 2018 yılında Mars yüzeyine gönderilen InSight aracıdır. Öte yandan 2024 yılında yeniden Ay'a gidecek olan NASA, bu kez kadın Astronotlar da göndermeyi planlıyor. Çalışmaların hız kesmeden devam ettiği NASA'nın 2024'te Ay'a kadın astronotları da göndereceği görevin adı ise Artemis olacak.

Artemis nedir diye soracak olursanız, bilindiği üzere Apollon, Yunan mitolojisinde sanatın, güneşin ve ateşin tanrısı olarak geçer. 
Tanrıların Kralı olarak bilinen Zeus ile, çocuklarını Zeus'a aşık Hera'dan korumaya çalışan Leto'nun oğludur. Apollon'un ikiz kız kardeşi de Artemis'tir. Artemis de Yunan mitolojisinde 'Ay Tanrıçası' olarak bilinir. Bu isim de buradan gelmektedir. NASA, bu görev için 21 milyar dolarlık bir maliyet olacağını belirtmiştir. NASA'nın yıllık Bütçesi: 19,5 milyar dolar civarıdır.

Uluslararası Uzay İstasyonu (International Space Station) 
Dünya yörüngesine yerleştirilmiş bir uzay üssü, başka bir tabirle üzerinde yaşanabilen yapay bir uydudur. Bir araya getirilen modüllerin birleştirilmesiyle inşa edilmiş olan bu istasyonun ilk kısmı 1998 yılında fırlatılmıştır. 
Adından anlaşılacağı gibi uluslar arası bir istasyondur. Her milletten Astronotlar gidebiliyor. Özellikle Ay ve Mars görevlerinde ilk uğrama noktasıdır bu istasyon. Bir araştırma ve gözlem evi görevi de gören istasyon, bir futbol sahası büyüklüğündedir. İstasyon hareket ettiği için bir günde dünyanın etrafında 16 kez dönüyor. Yani bu demektir ki 16 kez güneşin doğuşunu görüyor.
Uluslararası Uzay İstasyonu, aydan sonra en parlak obje olarak karşımıza çıkıyor. Doğru zamanda doğru mekanda bakarsak. Gün ışığında çıplak gözle bile görülebiliyor. İstasyon, enerjisini güneş panelinden almakta. Ayrıca telefon uygulaması ile istasyona bağlanıp uzayı canlı izleyebilirsiniz.
Uluslararası Uzay İstasyonu tam 14 yılı aşkın süredir, kesintisiz olarak insanlara ev sahipliği yapıyor ve bu süre bir rekor olarak varlığını sürdürüyor. ABD'nin bütçe artırımına gitmesi sonucunda istasyonun görev süresi 2020 yılından 2024 yılına kadar uzatılmıştır, 2028 yılına uzatılması da düşünülmektedir.

ESA (Avrupa Uzay Ajansı)
Fransa, İtalya, Almanya, İngiltere gibi AB ülkelerinin uzay ve havacılık çalışmalarını ortak şekilde yürüttükleri ESA, NASA'nın ardından günümüzün en başarılı ikinci uzay ajansı niteliğini taşıyor. Son yıllarda yapılan uzay gözlemleriyle ön plana çıkan ESA, yüksek teknolojili uzay teleskopları konusunda tam bir uzman olan NASA'nın Uzaya gönderdiği teleskoplar da buradan gelir. 
Kuruluşu 1975 yılına dayanan ESA uzayın keşfini amaçlayan, hükümetler arası bir organizasyon olarak kurulmuştur. Kurumun Avrupalı 22 ülke üyesi olup merkezi Fransa'nın başkenti Paris'tedir.
2 Mart 2004 tarihinde ESA tarafından uzaya gönderilen, yanında Philae uzay sondasını taşıyan Rosetta uzay aracı, 12 Kasım 2014 tarihinde 510 milyon kilometre uzaklıktaki 67P kuyrukluyıldızına ulaşan uzay aracı önemli çalışmalarındandır. Popüler görevi ise 2018 yılında JAXA ortaklığıyla Merkür'e gönderilen Bepicolombo uydusudur. ESA'nın genel bütçesi ise 6,27 milyar dolar civarıdır.
ROSKOSMOS  (Rusya Federal Uzay Ajansı)
Sovyetlerin uzay temelleri üzerine faaliyet gösteren Roskosmos, yetiştirilen kozmonotlarıyla hala gezegenin en ileri düzeydeki uzay araştırma kurumlarından biridir. Özellikle gelişmiş roket sistemleri ve savunma sanayii konusunda ciddi bir geçmişi var.
Uzaya ilk insanı gönderen, Venüs'e sayısız sonda gönderen ülke olduğu eski ihtişamlı SSCB günlerinden uzak olsa da Roskosmos halen uzay çalışmalarındaki en önemli uzay kuruluşlarında biridir. Kuruluşu 1992'lere dayanan Roskomoz Ay Misyonuna önem vermektedir ve Nasa 2024'teki Ay projesinde ortak çalışma yürütmektedir. Yakın tarihte gerçekleştirdiği popüler görevi ise 2018 yılında Soyuz roketiyle UUİ'na insanlı sefer projesidir.
ROSKOSMOS'un yıllık Bütçesi ise 3,27 milyar dolar civarıdır.

JAXA (Japonya Uzay Ajansı)
Uzak Doğunun uzay rekabetindeki en büyük temsilcilerinden olan JAXA, özellikle 2010'lu yıllarda yaptığı çalışmalarla biliniyor. Gezegenleri araştırmak, gelişmiş uydu sistemleriyle yeryüzünü gözlemlemek dışında kurum, asteroidlerle yakından ilgileniyor. 
JAXA, özellikle Itokava asteroidinden örnek alıp dünyaya dönmeyi başaran Hayabusa uzay aracı ile büyük başarı elde etmiştir.
Aynı zamanda Mars'a da uzay aracı göndermeyi planladıkları biliniyor.
1 ekim 2003 tarihinde kurulan JAXA merkezi Japonya'nın başkenti Tokyo'dadır.

2018 yılında gerçekleşen popüler görevi ise Hayabusa 2 isimli uzay aracının, 4 yıllık yolculuğun ardından Ryugu asteroidine başarılı inişidir. JAXA'nın yıllık bütçesi ise 2,03 milyar dolar civarıdır.

YORUMLAR

  • 0 Yorum